Fırın Bidesi
Fırın Bidesi
Türk Kastamonu Mutfağı
Pideler » Fırın Bidesi
Fırın Bidesi malzemeleri;
- Un 20 Kg.
- Tuz 2 Avuç
- Su Alabildiği Kadar
- Ekşi Maya 400 Gr.
- Tereyağı Alabildiği Kadar
Fırın Bidesi uygulama aşamaları;
Fırın Bidesi;
- Un, su, Tuz ve ekşi maya bir teknede karıştırılır ve yoğrulur.
- Sonrasında hamurun üstü örtülerek kabarmaya bırakılır.
- 2 saat kadar öylece kalır.
- Dinlendirilen hamur pözülere ayrılır.
- Oklavayla tek tek açılır.
- 30 cm çapında açılmış olan hamur iç konulduktan sonra kapatılır ve tabanı ateş tuğlasından yapılmış taş fırına atılıp yaklaşık 5 dakika pişirilir.
- İsteğe göre patatesli, kesikli ve soğanlı yapılabilir.
- Bide piştikten sonra tereyağı ile yağlanır.
- "Geçmişte günümüz çağdaş alış veriş olanakları yok idi.
- Bu nedenle ekmek başta olmak üzere bir çok temel gereksinim maddesi evde mütevazi olanaklar ile üretilir ve tüketilir idi.
- Bu maddelerin başında ise ekmek gelir idi.
- Ekmek gününüzde köşedeki market ya da fırından alındığı gibi bir iki tane satın alınmaz, bir fırın dolusu üretilir idi.
- Geçmişte evde ekmek bulunmadığında ya da evdeki ekmek çok bayatladığında fırın bidesi yapılarak ekmeğin yerine ikame edilir imiş."
Seydiler Fırın Bidesi (bölgede yaygın adıyla Fırın Pidesi veya Fırın Bidesi), Kastamonu'nun Seydiler ilçesinde geçmişte temel ekmek ihtiyacını karşılamak amacıyla üretilen, günümüzde ise vazgeçilmez bir sabah kahvaltısı ve yol üstü lezzeti haline gelen geleneksel bir taş fırın pidesidir. [1, 2]
Kuzey Anadolu Kalkınma Ajansı (KUZKA) mutfak envanterinde de tescilli olan bu hamur işinin en büyük sırrı, hakiki ekşi maya ile hazırlanan unlu hamurun tabanı ateş tuğlasından yapılmış kara fırınlarda (taş fırınlarda) yüksek ateşte çok kısa sürede pişirilmesidir. Fırından çıkar çıkmaz üzerine bolca sürülen yerli tereyağı ise bidenin lezzetini tamamlar. [1]
Seydiler Usulü Geleneksel Fırın Bidesi Tarifi
Seydiler'de geleneksel olarak büyük miktarlarda yoğrulan bu hamur, ev koşullarına uygun olarak şu şekilde hazırlanabilir:
Gerekli Malzemeler
Hamuru İçin:
- 5 su bardağı un
- 1 paket instant maya (veya aslına uygun olarak 1 çay bardağı ekşi maya)
- 2 çay kaşığı Tuz
- Alabildiği kadar ılık su [1]
İç Harç Seçenekleri (İsteğe Göre):
- Patatesli Harç: Haşlanmış patates, kavrulmuş soğan, Tuz ve karabiber.
- Kesikli Harç: Yöresel kesik peyniri (çökelek) ve ince kıyılmış maydanoz.
- Soğanlı Kıymalı Harç: Bol kuru soğan, az Kıyma ve baharatlar. [1]
Üzeri İçin:
- Fırından çıktıktan sonra sürmek için bolca tereyağı [1]
Adım Adım Geleneksel Hazırlanışı
- Hamurun Yoğrulması ve Mayalanması: Geniş bir yoğurma kabına un, Tuz ve ekşi mayayı (veya instant mayayı) alın. Ilık suyu azar azar ilave ederek kulak memesi kıvamında, yumuşak bir hamur elde edene kadar yoğurun. Hamurun üzerini temiz bir bezle örterek oda sıcaklığında en az 1,5 - 2 saat iyice kabarmaya ve ekşimeye bırakın. [1]
- Bezelerin Alınması: Dinlenen ve iyice kabaran hamuru tezgaha alıp havasını söndürün. Hamurdan mandalina veya portakal büyüklüğünde pözüler (bezeler) koparıp yuvarlayın. [1]
- Açma ve Şekil Verme: Her bir bezeyi oklava veya merdane yardımıyla yaklaşık 30 cm çapında, yuvarlak veya hafif uzunlamasına olacak şekilde açın. [1]
- İç Harcın Konulması ve Kapatılması: Açılan hamurun bir yarısına hazırladığınız patatesli, kesikli veya soğanlı harçtan bolca yayın. Hamurun diğer yarısını üzerine kapatarak kenarlarını parmak uçlarınızla veya bükerek sıkıca kilitleyin (D şeklinde kapalı bir pide elde edilir). [1]
- Taş Fırında Pişirme: Orijinalinde tabanı ateş tuğlalı taş fırınlarda yaklaşık 5 dakikada çok hızlı pişirilir. Ev ortamında bu dokuyu yakalamak için fırınınızı en yüksek dereceye (tercihen 240-250°C) ayarlayın. Varsa pizza/ekmek taşını, yoksa fırın tepsisini fırınla birlikte iyice kızdırın. Bideleri kızgın tepsiye alıp üzerleri nar gibi kızarana kadar pişirin. [1]
- Yağlama: Fırından çıkan dumanı üstünde sıcacık bidelerin üzerine vakit kaybetmeden bolca yerli tereyağı sürün. Dilimleyerek sıcak servis yapın. [1]
Paylaş
Türk Mutfağı Pideler Fırın Bidesi
